Alfabeti i sëmundjeve

A

• AknetPeizëm i folikulave të qimeve dhe i gjendrave të dhjamit, me puçrra dhe ndonjëherë me cika.
• AlergjiaReagim i tepruar i imunitetit ndaj një lënde që për shumicën është e padëmshme.
• AlzheimeriSëmundje e trurit që prish kujtesën dhe, me kalimin e kohës, aftësinë për t’u kujdesur për veten.
• AnemiaMungesë e qelizave të kuqe ose e hemoglobinës, prandaj indet marrin më pak oksigjen.
• AnginaDhimbje ose shtypje në gjoks kur zemra nuk merr mjaft gjak, zakonisht në përpjekje.
• AnkthiGjendje shqetësimi e përsëritur, që kalon shqetësimin e zakonshëm të një dite të vështirë.
• ApendicitiPeizëm i apendiksit, zakonisht me dhimbje që fillon rreth kërthizës dhe zhvendoset poshtë djathtas.
• AritmiaRrahje e zemrës që del nga ritmi i zakonshëm: më e shpejtë, më e ngadaltë, ose e çrregullt.
• ArtritiPeizëm i një ose më shumë nyjeve, me dhimbje dhe ndonjëherë me ënjtje.
• Artriti reumatoidSëmundje e imunitetit që peizmon nyjet, shpesh në të dyja anët e trupit.
• AstmaSëmundje e rrugëve të frymëmarrjes, që ngushtohen dhe irritohen në kriza.
• AutizmiNjë mënyrë e ndryshme e zhvillimit të trurit, që prek komunikimin, ndjesitë dhe marrëdhëniet.

B

• BipolaritetiÇrregullim i humorit me episode të ngritura (mani ose hipomani) dhe episode depresive.
• BronkitiPeizëm i bronkeve, zakonisht me kollë dhe pështymë.

C

• CeliakiaReagim i imunitetit ndaj glutenit, që dëmton zorrën e hollë.
• CistitiInfeksion i fshikëzës së urinës, më i shpeshtë te gratë.

Ç

• Çrregullimet e të ngrënitAnorexia, bulimia dhe ngrënia e pakontrolluar: marrëdhënie e sëmurë me ushqimin dhe me trupin.
• Çrregullimi obsesiv-kompulsivMendime të padëshiruara që përsëriten, dhe veprime që njeriu ndihet i detyruar t’i bëjë për të ulur ankthin.

D

• DepresioniSëmundje e humorit që zgjat, jo një ditë e keqe dhe as dobësi karakteri.
• DiabetiSheqer i lartë në gjak, sepse insulina mungon ose nuk vepron si duhet.
• DiarrejaJashtëqitje të lëngshme dhe të shpeshta, zakonisht nga një infeksion i shkurtër.

Dh

• Dhimbja e shpinësDhimbja më e shpeshtë e sistemit të kockave, zakonisht në pjesën e poshtme.

E

• EkzemaPeizëm i lëkurës, me kruarje, thatësi dhe ndonjëherë me çarje.
• Embolia pulmonareMpiksje gjaku që bllokon një arterie të mushkërisë.
• EndometriozaInd i ngjashëm me mukozën e mitrës që rritet jashtë saj dhe shkakton dhimbje.
• EpilepsiaPrirje për kriza të përsëritura, nga një shkarkim i çrregullt në tru.

Ë

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

F

• FaringitiPeizëm i fytit, shpesh nga një virus.
• FibromialgjiaDhimbje e përhapur në trup, me lodhje dhe gjumë që nuk pushon.
• FtohjaInfeksion viral i hundës dhe i fytit, më i lehtë se gripi.

G

• GastritiPeizëm i mukozës së stomakut.
• GastroenteritiInfeksion i stomakut dhe i zorrëve, me të vjella dhe diarre.
• GlaukomaDëmtim i nervit të syrit, shpesh i lidhur me presionin brenda syrit.
• GripiInfeksion viral i rrugëve të frymëmarrjes, më i rëndë se një ftohje e zakonshme.
• Gurët në veshkaKristale të ngurta që formohen në veshkë dhe mund të bllokojnë rrugën e urinës.
• GutaArtrit nga kristalet e acidit urik, shpesh me dhimbje të papritur te gishti i madh i këmbës.

Gj

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

H

• HemorroidetEnë të ënjura në fundin e zorrës së trashë, brenda ose jashtë anusit.
• HepatitiPeizëm i mëlçisë, shpesh nga viruset A, B ose C.
• HerniaNjë pjesë e zorrës që del nga një pikë e dobët e murit të barkut.
• HerpesiInfeksion viral me flluska, në buzë ose në organet gjenitale.
• HipertensioniPresion i lartë i gjakut, shpesh pa asnjë simptomë.
• HipertiroidizmiGjendra e tiroides prodhon më shumë hormon se sa i duhet trupit.
• HipotiroidizmiGjendra e tiroides prodhon më pak hormon se sa i duhet trupit.
• HIVVirus që dobëson imunitetin nëse nuk trajtohet.
• Humbja e dëgjimitUlje e dëgjimit, e ngadaltë me moshën ose e papritur.

I

• Infarkti i zemrësBllokim i një arterieje të zemrës, që dëmton muskulın.
• Infeksioni urinarInfeksion i rrugëve të urinës, nga uretra deri te veshka.
• InkontinencaDalje e pavullnetshme e urinës.

J

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

K

• Kanceri i gjiritRritje e pakontrolluar e qelizave në gjirin e gruas, dhe më rrallë të burrit.
• Kanceri i lëkurësRritje e pakontrolluar e qelizave të lëkurës, e lidhur fort me diellin dhe me dhomat e nxirjes.
• Kanceri i mushkëriveTumor i mushkërive, i lidhur fort me duhanin, por jo vetëm me të.
• Kanceri i zorrës së trashëTumor i zorrës së trashë ose i rektumit, shpesh i paraprirë nga polipe.
• KapsllëkuJashtëqitje të rralla, të forta, ose të vështira.
• KataraktiTurbullim i thjerrëzës së syrit, që e bën shikimin të mjegullt.
• Kërpudha e këmbësInfeksion i lëkurës së këmbës, shpesh mes gishtave.
• Kolesteroli i lartëYndyrë në gjak që, kur qëndron lart për vite, ngushton arteriet.
• KolitiPeizëm i zorrës së trashë.
• KonjuktivitiPeizëm i cipës që mbulon syrin, me skuqje dhe rrjedhje.

L

• LaringitiPeizëm i laringut, zakonisht me zë të ngjirur.
• Lia e dhenveInfeksion viral shumë ngjitës, me temperaturë dhe flluska që kruajnë.
• LupusiSëmundje e imunitetit që mund të prekë lëkurën, nyjet dhe organet.

Ll

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

M

• MalariaInfeksion nga një parazit që e përcjell mushkonja, në vende ku sëmundja qarkullon.
• MeningitiPeizëm i cipave që mbulojnë trurin, nga bakter ose virus.
• MenopauzaMbarimi i menstruacioneve, zakonisht rreth moshës 45–55 vjeç.
• Mëlçia e yndyrshmeDhjamë i tepërt në mëlçi, shpesh i lidhur me peshën, diabetin dhe alkoolin.
• MigrenaDhimbje koke e fortë, shpesh në njërën anë, me përzierje ose ndjeshmëri ndaj dritës.

N

• NarcolepsiaÇrregullim i gjumit, me përgjumje të papritur gjatë ditës.
• NefritiPeizëm i veshkave, që prish filtrin e gjakut.

Nj

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

O

• ObezitetiTepri e dhjamit në trup që rrit rrezikun për diabet, presion të lartë dhe sëmundje të zemrës.
• OsteoporozaKocka që hollohet dhe thyhet më lehtë.
• OtitiInfeksion i veshit, i shpeshtë te fëmijët.

P

• PagjumësiaVështirësi e përsëritur për të fjetur ose për të qëndruar në gjumë, që të lodh ditën.
• PankreatitiPeizëm i pankreasit, me dhimbje të fortë në barkun e sipërm.
• ParkinsoniSëmundje e trurit që ngadalëson lëvizjen dhe shpesh sjell dridhje.
• PneumoniaInfeksion i mushkërive, nga bakteri ose virus.
• Prostata e zmadhuarZmadhim i prostatës me moshën, që e vështirëson urinimin.
• PsoriazaSëmundje e lëkurës me pllaka të kuqe të mbuluara me luspa të argjendta.

Q

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

R

• RefluksiAcidi i stomakut kthehet lart në ezofag dhe djeg.
• Riniti alergjikHundë që rrjedh dhe kruhet nga poleni, pluhuri ose myku.
• RozaceaSkuqje e qëndrueshme e fytyrës, me enë të dukshme dhe ndonjëherë me puçrra.

Rr

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

S

• Sëmundja e Crohn-itPeizëm kronik i zorrës, që vjen në kriza.
• SiaticaDhimbje që zbret nga shpina te këmba, përgjatë nervit shiatik.
• SinuzitiPeizëm i sinuseve, zgavrave prapa faqes dhe ballit.
• Skleroza e shumëfishtëSëmundje e imunitetit që dëmton mbështjellësin e nervave në tru dhe në palcë.
• StomatitiPeizëm i mukozës së gojës, me afta ose me skuqje.
• Sulmi në truNdërprerje e gjakut në një pjesë të trurit, ose një derdhje gjaku.

Sh

• Shoku anafilaktikReagim alergjik i rëndë dhe i shpejtë, që mund të mbyllë frymëmarrjen.
• ShytatInfeksion viral që ënjt gjëndrat e pështymës, pranë veshit.

T

• TonzilitiPeizëm i bajameve të fytit.
• TrombozaMpiksje gjaku në një venë, zakonisht të këmbës.
• TuberkuloziInfeksion bakterial që prek zakonisht mushkëritë dhe kërkon trajtim të gjatë.

Th

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

U

• Ulcera e stomakutPlagë në mukozën e stomakut ose të duodenit.
• UrtikariaPuqërra të kruara që dalin dhe ikin për orë.

V

• VaricetVena të zgjeruara, të përdredhura, zakonisht në këmbë.
• VerdhëzaZverdhje e lëkurës dhe e syve, nga bilirubina e lartë.
• VertigoNdjesia se dhoma rrotullohet, jo thjesht një marramendje e lehtë.

X

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

Xh

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

Y

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.

Z

• ZonaRikthim i virusit të lisë së dhenve, me dhimbje dhe flluska në një rrip të lëkurës.

Zh

Nuk ka sëmundje të zakonshme që nisin me këtë shkronjë.